Rondkomen met je geld en rustig slapen

Tekstgrootte:
A A A
Lees voor:
Rondkomen met je geld en rustig slapen

Veel mensen weten niet goed hoe ze overzicht moeten houden over hun financiële situatie. Als je geen overzicht hebt over je eigen geld, kan dat stress opleveren. En dat zorgt weer voor slapeloze nachten. Ontwikkel inzicht in je vaste lasten en volg het stappenplan om een goed financieel systeem op te zetten.

 

Wat zijn vaste lasten?

Vaste lasten zijn volgens een online woordenboek: ‘regelmatig terugkerende betalingen die men als verplichting is aangegaan’. Het gaat dus om kosten die regelmatig terugkeren. We weten ook wanneer ze terugkomen. Niet alle kosten komen elke maand. Er zijn bedragen die we per maand, per kwartaal of eens per jaar moeten betalen. Het punt met veel vaste lasten is dat we er niet makkelijk op kunnen bezuinigen en ook niet zomaar kunnen besluiten dat we ze niet meer betalen. Veel vaste lasten hangen namelijk samen met ons primaire levensonderhoud.

Welke vaste lasten heeft een gemiddeld gezin?

Er wordt regelmatig onderzoek gedaan naar de vaste lasten van gezinnen of alleenstaanden. Daardoor kunnen we een redelijk universele lijst aanleggen van de kosten die de meeste gezinnen maken. Uiteraard hebben ook alleenstaanden en jongeren vaste kosten, maar die verschillen vaak van de onderstaande lijst. Voor gezinnen bestaan de vaste kosten gemiddeld grotendeels uit:

  • huis (o.a. hypotheek, huur)
  • gas, water en licht
  • zorgverzekering, eigen bijdrage en aanvullende verzekeringen
  • allerlei andere verzekeringen (o.a. auto, rechtsbijstand, huis, glas, inboedel)
  • schoolkosten (o.a. eigen bijdragen, boeken)
  • auto (o.a. onderhoud, motorrijtuigenbelasting)
  • belastingen (o.a. gemeentelijke belastingen)
  • abonnementen
  • contributie

De meeste gezinnen zijn een groot deel van hun salaris aan vaste lasten kwijt. En dat is iets waar we goed bij stil moeten staan, omdat we dit niet altijd in de gaten hebben.

Wat zijn variabele lasten?

Variabele lasten zijn de veranderlijke kosten. Dit zijn dus de kosten die niet altijd hetzelfde zijn, zoals de kosten voor boodschappen en benzine. Je kunt de variabele lasten betalen van het geld dat je overhoudt nadat je de vaste lasten hebt betaald. Vaak is het makkelijker om op de variabele lasten te bezuinigen dan op de vaste lasten. Je laat eerder in de supermarkt de extraatjes liggen dan dat je de energierekening niet betaalt.

Overzicht houden over je vaste lasten

Als een groot gedeelte van het salaris opgaat aan vaste lasten, dan is het belangrijk dat je een goed overzicht hebt over deze vaste lasten. Het gevaar zonder overzicht is dat de gevoelswaarde van de rekening niet overeenkomt met de ‘werkelijke’ waarde. Het ene moment lijkt er nog veel geld te zijn, terwijl je vervolgens toch in het rood komt te staan. Dit komt dan doordat je niet precies weet hoeveel vaste lasten je hebt. Veel schulden worden dan ook veroorzaakt doordat mensen geen goed beeld hebben van hun financiële huishouding. Dit is overigens natuurlijk niet de enige reden van schulden. Sommige mensen raken totaal buiten hun schuld in de financiële problemen. Maar ook dan is het van belang om goed te weten wat er aan geld binnenkomt en wat eruit gaat.

Er zijn verschillende organisaties die zich bezighouden met deze zaken. Het Nibud is de bekendste. Op hun website vind je veel nuttige informatie.

Het opzetten van een systeem

Een goed systeem geeft je een beeld van de hoeveelheid vaste lasten, van de hoogte ervan en van de momenten waarop je ze moet betalen. Er zijn bijvoorbeeld kosten bij die erg hoog zijn en die je maar eens per jaar moet betalen. De meeste mensen redden dit niet van hun maandsalaris als ze dit ineens moeten betalen.

Onderstaand systeem biedt je overzicht over:

  • het totaal aantal vaste lasten;de momenten waarop je ze moet betalen;het bedrag dat je per maand opzij moet zetten om het hele jaar door te komen.

Ook zorgt dit systeem ervoor dat er altijd geld is voor vaste lasten, zolang er inkomsten binnenkomen. Het is een vrij eenvoudig systeem waarvoor je niet veel financiële kennis nodig hebt. Wel moet je het regelmatig bijhouden. Maar ook dit is niet veel werk als je er elke maand even naar kijkt. Tijdens het maken van je systeem kun je het stappenplan als leidraad volgen. Maak er echt je eigen plan van.

Stappenplan

  • VoorafHet is belangrijk dat je er even tijd voor vrijmaakt. Een avond zal voor de meeste mensen voldoende zijn. Regel je de financiën met een partner? Betrek hem of haar er dan ook bij. Doe het vooral samen!Ben je thuis in Excel? Dit is een mooie kans om Excel goed te benutten. Je kunt je schema hierin makkelijk aanpassen. Ben je er niet in thuis, werk dan op papier.
  • Zorg ervoor dat de bankafschriften bij de hand liggen en/of de rekeningen die telkens betaald moeten worden.

Stap 1
Maak een schema in Excel of op papier met 2 grote kolommen en 12 kleinere kolommen. Let erop dat er voldoende ruimte is in de 12 kolommen om bedragen op te schrijven (zie ook de voorbeeldtabel).

Stap 2
Schrijf onder elkaar in de eerste kolom het gebied en in de tweede kolom het deelgebied. Let op: begin hiervoor op de tweede of derde regel. Zie ook het voorbeeld hieronder:

Huis

  • hypotheek
  • gas, water, elektriciteit
  • extra lening
  • enz.

Belasting

  • wegenbelasting
  • gemeentelijke belasting
  • enz.

Boodschappen en benzine zijn vaak geen vaste lasten maar variabele lasten.

 

Je kunt het schema aanpassen aan je persoonlijke situatie. Sparen kun je bijvoorbeeld ook opnemen bij je vaste lasten. Zet daarvoor ‘sparen’ als gebied en ‘waarvoor er gespaard wordt’ als deelgebied. Zorg er wel voor dat duidelijk blijft hoeveel je hebt gespaard.

Stap 3
Schrijf naast elkaar als hoofdkopjes in de twaalf kolommen ‘jan’ tot en met ‘dec’ naast elkaar. Elke maand krijgt een vak.

Stap 4
Pak de rekeningen erbij en schrijf in het schema per kopje – dus: per maand – welk bedrag je uitgeeft. Sommige bedragen vul je elke maand in, andere bedragen per 3 maanden en weer andere eens per jaar.

Er moet nu zoiets staan als in onderstaand voorbeeld. Dit voorbeeld is beperkt tot mei, met maar een paar kopjes. Je eigen schema loopt tot december. Alle vaste lasten zijn onder elkaar verdeeld. Meestal neemt dit zeker een A4’tje in beslag. De meeste mensen schrikken als ze het schema ingevuld hebben. Ze hebben nu overzicht over de bedragen, en die kunnen flink oplopen. Vergeet niet dat bijvoorbeeld mobiele abonnementen en internet ook vaste lasten zijn!

 

 janfebrmrtaprmeienz
huis
hypotheek500500500500500
gas/water/licht120120120120120
enz
belasting
gemeente600

 

Stap 5
Als alles is ingevuld tel je per maand op wat het totaal aan kosten is. Dit verschilt per maand. Zet deze totalen per maand onderaan in de kolommen. Tel vervolgens alle totalen bij elkaar op en deel dit bedrag door 12 (maanden). Dit is het gemiddelde bedrag aan vaste lasten per maand. Dit bedrag ga je elke maand naar de rekening storten.

Stap 5’
Aan stap 5 kun je een extra stap toevoegen omdat er ook bedragen terugkomen van bijvoorbeeld de overheid. Zoals de hypotheekrenteaftrek, de kinderbijslag en de zorgtoeslag. Tel het totaal van deze bedragen bij elkaar op en trek het vervolgens af van het jaartotaal van de vaste lasten. Je kunt het natuurlijk ook elke maand apart zetten.
Mocht het maandbedrag hoger zijn dan gedacht, dan kun je door de bedragen heen lopen om te kijken waarop je kunt bezuinigen.

Stap 6
Open een nieuwe rekening bij de bank of maak gebruik van een van de mogelijkheden van ‘rekeningen achter de rekening’. Kijk hiervoor bij je eigen bank hoe dit werkt. (ING noemt dit bijvoorbeeld ‘plusrekeningen’. Nadeel is dat je hier niet rechtsreeks van kunt afschrijven). Deze rekening is speciaal bedoeld voor je vaste lasten. Je hoeft geen bankpas aan te vragen. De vaste rekeningen worden tenslotte vaak automatisch overgeschreven, en zonder bankpas moet je meer handelingen verrichten om aan dit geld te komen. Zie het als een soort eigen bescherming.

Stap 7
Stort iedere maand het bedrag dat je bij stap 5 hebt berekend als eerste over naar deze rekening. Maak er een automatische storting van. Doordat je vaste lasten niet elke maand gelijk zijn, zal het bedrag op de rekening soms net iets onder nul liggen en er soms hoog boven liggen. Het is slim is om, als dat mogelijk is, een startbedrag op deze rekening te storten als een soort buffer. Dan sta je nooit rood.

Stap 8
Als het goed is, is er elke maand nog geld over. Dit geld kun je besteden aan de variabele lasten. Hiervoor maak je een nieuw schema. We noemen dit het maandschema. Dit maandschema vul je elke maand even in. Het is handig om dit schema altijd bij de hand te houden. Schrijf bovenaan een kopje voor de inkomsten. Daaronder komen de kosten.

 

De eerste kosten die er staan zijn de vaste lasten. Dit is het bedrag dat maandelijks naar de rekening gaat die je net hebt geopend. Daaronder kunnen een aantal kopjes staan die elke maand terugkomen. Denk bijvoorbeeld aan benzine en eten. Daaronder kun je met een onderliggend streepje kopjes maken die je elke maand invult met bedragen die je die maand moet betalen.

 

inkomsten(bedrag inkomsten)
uitgaven
vaste lasten[bedrag]
benzine[bedrag]
eten[bedrag]
_____[bedrag]
_____[bedrag]
totaal(totaal uitgaven)
totaal(inkomsten – uitgaven)

Nu heb je een goed overzicht over je inkomsten en uitgaven.

Het bijhouden van het systeem

  • Het bijhouden van dit systeem is eenvoudig.Elke maand:controleer je de vaste kosten. Is het bedrag hoger dan gedacht, dan kun je dit erbij schrijven voor volgend jaar.vul je het maandschema (variabel overzicht) in.
  • Ieder jaar:maak je een nieuw schema, met de nieuwe bedragen.

 

Succes!